PFOA in groot deel Zuid-Holland Zuid in de bodem

In een groot deel van de regio Zuid-Holland Zuid zit PFOA (C8) in de bodem. Dat bevestigt een grootschalig regionaal bodemonderzoek. Op de meeste plaatsen gaat het om zeer lage gehalten, ruim onder de recent aangescherpte strengste risicogrenswaarde van het RIVM. Voor Dordrecht heeft het bodemonderzoek geen nieuwe inzichten opgeleverd.

Het grootschalig regionaal bodemonderzoek is onder coördinatie van Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (OZHZ) uitgevoerd. De aangetroffen gehalten PFOA in Dordtse woongebieden nabij de fabriek blijven ruim onder de recent door het RIVM aangepaste risicogrenswaarden voor PFOA in grond en grondwater. Komende periode volgen nog verschillende extra onderzoeken naar PFOA.

Geen verrassing

Dat PFOA in de bodem voorkomt, is geen verrassing. Bodemonderzoek uit 2017 toonde dit al aan. Wel is nu duidelijk hoe ver die verontreiniging – ontstaan door luchtuitstoot in het verleden – in onze regio reikt. Op de meeste plekken in de regio is de gemeten hoeveelheid PFOA laag: tussen de 0 en 10 microgram per kilo grond. Dat geldt ook voor Dordrecht. Uitzondering is het gebied direct rond het bedrijfsterrein van Chemours en DuPont (zie kaartje). Daar werden in 2017 al hogere gehalten gemeten. Dit betreft geen woongebied. In de rest van Dordrecht zijn geen gehalten boven de 10 microgram per kilo grond gemeten. In die zin vormt het regionale onderzoek geen verrassing voor Dordrecht.

Aangescherpte bodemnormen

De inzichten in PFOA blijven zich ontwikkelen. Vorig jaar heeft Dordrecht RIVM opdracht gegeven risicogrenswaarden voor PFOA in de bodem op te stellen. Die bepalen of het betreffende gebruik van de grond veilig is. Het RIVM heeft deze waarden nu bijgesteld. De strengste waarde 'wonen met moestuin' is daarbij aangescherpt van 389 naar 86 microgram per kilo grond. Onder die waarde is het qua bodemkwaliteit veilig om een leven lang uitsluitend groenten uit dezelfde eigen tuin te eten. Buiten een kleine zone direct rond de fabriek (zie kaartje) voldoet de grond in Dordrecht dus ruimschoots aan de aangescherpte normen. Voor het gebruik van grond voor bijvoorbeeld 'wonen met tuin' is de risicogrenswaarde overigens hoger geworden, namelijk 900 microgram per kilo grond.

Eerder heeft het RIVM onderzoek gedaan naar gewassen in tien moestuinen in Dordrecht, Papendrecht en Sliedrecht rond de fabriek. RIVM adviseerde op basis van dit onderzoek om binnen een straal van 1 kilometer rond de schoorstenen van Chemours met mate uit eigen tuin te eten (niet te vaak of te veel). Dat advies blijft staan. Dit betreft voor Dordrecht een klein gebied buiten het bedrijfsterrein (zie kaartje). Het RIVM onderzoekt momenteel de bodemkwaliteit en het irrigatiewater van deze moestuinen. Die uitkomsten worden binnenkort verwacht.

Regels voor licht PFOA-houdende grond

Er gelden extra regels voor werken met en hergebruik van licht-PFOA houdende grond. Het uitgangspunt blijft dat je grond niet (verder) mag verontreinigen door er 'viezere' grond toe te passen. Bij hergebruik geldt dat de 'ontvangende grond' hetzelfde of een hoger gehalte PFOA moet hebben dan de grond die je er brengt. Zo voorkomen we dat de gehalten PFOA in de grond toenemen. Op basis van het nieuwe bodemonderzoek zijn deze regels aangepast. De regels gelden bovendien in een groter gebied.

Particulieren kunnen in principe kleine hoeveelheden grond direct naar de milieustraat brengen. Grotere hoeveelheden grond die per container of vrachtwagen worden afgevoerd mogen niet naar de milieustraat. Deze grond zal via de transporteur bij een grondbank moeten worden ingeleverd.

Nieuw onderzoek verwacht

Er wordt doorlopend onderzoek gedaan naar PFOA, met nieuwe inzichten als gevolg. De EFSA (Europese autoriteit voor voedselveiligheid) werkt aan een nieuwe gezondheidskundige grenswaarde. Dat kan aanleiding geven voor het RIVM om risicogrenzen opnieuw bij te stellen.
Daarnaast doet de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) onderzoek naar de invloed van PFOA op levensmiddelen die uit de Alblasserwaard komen. Daar zijn hogere gehalten PFOA in de bodem gemeten. Het NVWA onderzoekt zuivelmonsters, eieren en (kuil-)gras.
Van beide onderzoeken is nog niet duidelijk wanneer de resultaten beschikbaar zijn.

Meer weten

De informatie over PFOA in de bodem is complex. Daarom zijn er vragen en antwoorden opgesteld. Die zijn te vinden op de website van OZHZ. Ook met vragen over hoe te handelen met PFOA-houdende grond kunt u terecht bij de OZHZ.

----------------------------------------------------------------------------------------

 

Onderzoeksrapporten

Het bodemonderzoek bestaat uit verschillende rapporten, dit komt doordat het onderzoek uit verschillende fasen bestaat. U kunt de rapporten downloaden op de website van de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid:

Het rapport over de bijstelling van risicogrenswaarden voor PFOA in de bodem is te downloaden op de website van het RIVM.

Ook op onze website is veel informatie te vinden over PFOA en GenX in de bodem.